බේරේ වැවේ අධි-සුපෝෂිත තත්ත්වය අවම කිරීම සඳහා ප්රතිකර්ම ක්රම
| dc.contributor.author | Attanayake, N.N.N. | |
| dc.contributor.author | Fonseka, W.A.K.S. | |
| dc.contributor.author | Ilangakoon, I.A.S.R. | |
| dc.contributor.author | Himanoojan, S. | |
| dc.contributor.author | Withanage, M. | |
| dc.contributor.author | Athapattu, B.C.L. | |
| dc.date.accessioned | 2026-09-29T15:38:39Z | |
| dc.date.issued | 2022 | |
| dc.description.abstract | සුපෝෂනය, එනම් පෝෂ්ය පදාර්ථ අධික ලෙස පොහොසත් වීම නිසා ශාක ප්ලවාංග සහ ජීවීන්ගේ අධික වර්ධනය, අසමතුලිත ජලජ පද්ධතියකට මග පාදයි. මානව ක්රියාකාරකම් සහ නාගරීකරණය හේතුවෙන් බේරේ වැවේ ජලය, සුපෝෂනයට තුඩු දෙන ප්රධාන පෝෂ්ය පදාර්ථ වන නයිට්රජන් සහ පොස්පරස් වලින් පොහොසත් වී ඇත. වැව් අවසාදිත පොස්පරස්වලින් පොහොසත් බැවින් වැවේ ජලය සදහා පමණක් ප්රතිකර්ම කිරීමෙන් වැටේ ජලයේ ගුණාත්මක භාවය විශාල ලෙස වැඩි දියුණු නොවේ. බාහිර බලපෑම අඩු කර තිබියදීත්, විල් අවසාදිත තවමත් පෝෂක ප්රභවයක් ලෙස ක්රියා කළ හැකි බැවින්, බේරේ වැටේ සුපෝෂනය ක්රියා වලිය සෑම විටම සිදු වේ. අවසාදිත වලින් පෝෂ්ය පදාර්ථ මුදා හැරීම අඩු වීමේ බලපෑම ජෛව අඟුරු භාවිත කරමින් ජල - අවසාදිත ආකෘතියක් අධ්යයනය කරන ලදී. වෙනස් නොකළ පොල් කටු ජෛව අඟුරු, බහුල වශයෙන් පවතින නිසා සහ ප්රචලිත අවශෝෂකයක් හේතුවෙන් එය වැව් අවසාදිතවලින් පෝෂක අවශෝෂණයක් ලෙස භාවිතා කරන ලදී. තෝරාගත් ස්ථාන වලින් විල් අවසාදිත සහ විල් ජලය එකතු කර පර්යේෂණාත්මක සැකසුම් 07 ක් සකස් කරන ලදී. පළමු සැකසුම් දෙක ආකෘති ලෙස සකස් කරන ලදී. තවත් සැකසුම් හතරක්, අවසාදිත සහ ජෛව අඟුරු සමඟ 1:1 සහ 5:1 අනුපාතයට මිශ්ර කරන ලදී. අවසාන සැකසුමෙ අවසාදිතයට ඉහලින් ජෛව අඟුරු ස්ථරයක් සකස් කරන ලදී. පර්යේෂණාත්මක සැකසුමේ පළමු ආකෘති දෙකේ ආරම්භක පොස්පේට් සාන්ද්රණයේ සාමාන්ය අගය, පිළිගත හැකි සීමාවට වඩා 1.96 මිලිග්රෑම් / ලීටර් සිට 3.04 මිලිග්රෑම් / ලීටර් දක්වා දින 51 ක් තුලදී ඉක්මවා ගියේය. අවසාදිත සහ පොල් කටු ජෛව අඟුරු සහිත සැකසුම් වලදී පළමු සති 03 තුළ ජල තීරුවේ පොස්පේට්, නයිට් රයිට් සහ නයිට්රේට් සාන්ද්රණය කැපී පෙනෙන ලෙස අඩු විය. ජෛව අඟුරු යෙදු සියලුම සැකසුම් තුලින් ඇමෝනියම් අඩු කිරීමේ ඉහළ කාර්යක්ෂමතාවයක් පෙන්නුම් කරන ලදී. ප්රතිඵල වලට අනුව, ජෛව අඟුරු දූෂිත අවසාදිත සඳහා පිලියමක් ලෙස ඉහළ කාර්යක්ෂමතාවයක් පෙන්නුම් කරයි. තවද එය පාරිසරික වශයෙන් තිරසාර සංවර්ධනයේ මූල ධර්මවලට අනුකූල වන අතර එය දූෂක ද්රව්ය අවශෝෂණය කර අවම කරයි. ජෛව අඟුරු මගින් අවසාදිත ප්රතිකර්මය සදහා පුලුල් කාර්යක් සිදු කරයි. තවද පාරිසරික විපර්යාස නිසා ඇතිවන ජල විද්යාවේ සහ පෝෂක ගතිකයේ වෙනස්කම් සමඟ පවතින භෞතික, රසායනික සහ ජීව විද්යාත්මක පාලන ක්රමවල සඵලතාවය කෙරෙහි අවධානය යොමු කිරීම ද අවශ්ය වේ. | |
| dc.identifier.citation | SLAAS Proceedings of the 78th Annual Session 2022 | |
| dc.identifier.uri | http://vidya.nsf.gov.lk:8080/pdfs/vidslaas/2022/305C.pdf | |
| dc.identifier.uri | https://viduketha.nsf.gov.lk/handle/123456789/20642 | |
| dc.language.iso | sin | |
| dc.publisher | Colombo : Sri Lanka Association for the Advancement of Science , | |
| dc.subject | Beira Lake | |
| dc.subject | Engineering | |
| dc.subject | Urbanization | |
| dc.subject | Research | |
| dc.subject | Aquatic | |
| dc.title | බේරේ වැවේ අධි-සුපෝෂිත තත්ත්වය අවම කිරීම සඳහා ප්රතිකර්ම ක්රම | |
| dc.title.alternative | 305/C | |
| dc.type | Article |